توسط تیم مهندسی EVST · آخرین به‌روزرسانی: ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۶
ISO 10218-2:2025 نیمی از استاندارد ایمنی ربات اصلاح‌شده است که برای افرادی که سلول را می‌سازند، نه افرادی که ربات را می‌سازند، اعمال میشود. این استاندارد، الزامات ارزیابی ریسک، حفاظت و اعتبارسنجی را تعیین میکند که یک یکپارچهساز سیستم باید هنگام ترکیب یک بازوی ربات، ابزار آن و سلول کاری آن در یک برنامه کاربردی، برآورده کند. این راهنما فقط آن جنبه را پوشش میدهد: ارزیابی ریسک در سطح سلول، فضای حفاظتشده و نحوه تأیید و امضای یک سلول.
ISO 10218-2:2025 چه مواردی را پوشش میدهد و چه مواردی را عمداً از قلم انداخته است؟
استاندارد ISO 10218 به صورت یک استاندارد دو بخشی منتشر شده است و این دو بخش بیش از آنچه اکثر خریداران هنگام شروع به خواندن اسناد ایمنی یک ربات متوجه می‌شوند، اهمیت دارند. استاندارد ISO 10218-1:2025 بر تولیدکننده ربات حاکم است: طراحی، ساخت و عملکردهای ایمنی ذاتی خود ربات صنعتی، تولیدکنندگان قطعه از جمله ABB، FANUC، KUKA، Yaskawa و EVST که هر کدام قبل از ارسال ربات، آن را تأیید می‌کنند. استاندارد ISO 10218-2:2025 بر هر اتفاقی که پس از خروج ربات از کارخانه رخ میدهد، حاکم است: نحوه ادغام آن در یک سیستم با ابزار انتهای بازو، موقعیت‌یاب‌های قطعه کار، نوار نقاله‌ها، حصارکشی و منطق کنترل برای انجام یک کار تولید واقعی.
این تمایز دلیل آن است که این راهنما الزامات بدنه ربات ISO 10218-1، تعاریف تکنیک‌های مشارکتی یا داستان ادغام ISO/TS 15066 را دوباره پوشش نمی‌دهد؛ این موارد در مقاله همراه ما در مورد ... پوشش داده شده‌اند. بازنگری ISO 10218 در سال 2025 و اتفاقی که برای ISO/TS 15066 افتاداین مقاله برای بخشی نوشته شده است که ISO 10218-2:2025 در واقع آن را تنظیم میکند: یکپارچهساز سیستم، یا کاربر نهایی که به عنوان یکپارچهساز خود عمل میکند، کسی که مسئول سلول نهایی است، نه ربات اجزای داخل آن.
طبق استاندارد ISO، استاندارد ISO 10218-2:2025 در مورد ادغام یک یا چند ربات صنعتی در یک سیستم یا سلول ربات اعمال میشود و طراحی، ساخت، نصب و تأیید حفاظت پیرامون آن سیستم را پوشش میدهد، صرف نظر از اینکه کاربرد حاصل مشارکتی باشد یا کاملاً محصور. سلولی که در حین عملیات عادی هرگز شخصی را در دسترس ربات قرار نمی‌دهد، همچنان کاملاً در محدوده استاندارد قرار دارد. فقط روش خاص حفاظت تغییر میکند، نه اینکه آیا استاندارد اعمال میشود یا خیر.
ارزیابی ریسک مبتنی بر وظیفه: جایی که کار در سطح سلول واقعاً شروع میشود
استاندارد ISO 10218-1 توانایی‌های ربات را تأیید میکند. این استاندارد، توانایی‌های یک سلول خاص را با آن قابلیت تأیید نمیکند و نمی‌تواند تأیید کند، زیرا همان مدل ربات را می‌توان با یک گیره کند که قطعات پلاستیکی سبک را در یک کارخانه حرکت میدهد و یک فیکسچر چدنی ۱۵ کیلوگرمی که از کنار یک راهرو در کارخانه دیگر تاب می‌خورد، جفت کرد. به همین دلیل است که استاندارد ISO 10218-2:2025 به جای پذیرش ارزیابی ریسک خود سازنده ربات، انجام ارزیابی ریسک مبتنی بر وظیفه را در سطح سلول الزامی میکند، که از روش‌شناسی کلی ارزیابی ریسک در استاندارد ISO 12100 پیروی میکند.
یک ارزیابی مبتنی بر وظیفه تحت استاندارد ISO 10218-2:2025، تمام حالت‌های عملیاتی سلول، و نه فقط تولید در حالت پایدار، را بررسی میکند. این شامل چرخه‌های خودکار عادی، آموزش و برنامه‌نویسی، تعویض ابزار، رفع گرفتگی، نگهداری برنامه‌ریزی‌شده و تمیزکاری میشود، زیرا سهم قابل توجهی از حوادث مرتبط با ربات که در متون ایمنی صنعت ثبت شده‌اند، در حین وظایف غیرتولیدی مانند عیب‌یابی یا نگهداری رخ می‌دهند، زمانی که فرد در نزدیکی ربات قرار دارد و احتمال نادیده گرفتن یا از بین رفتن سیستم حفاظتی بیشتر است. برای هر وظیفه، یکپارچهساز خطرات خاص طرح آن سلول را شناسایی میکند: نقاط فشاری که توسط یک موقعیت‌یاب در حال چرخش یک فیکسچر ایجاد می‌شوند، خطر بیرون‌زدگی ناشی از جوش ناموفق یا افتادن یک قطعه، یا خطر تعامل زمانی که دو ربات یک فضای کاری همپوشانی را به اشتراک می‌گذارند.
در مواردی که خطرات پس از ارزیابی باقی می‌مانند، استاندارد ISO 10218-2:2025 از سلسله مراتب سه مرحله‌ای استاندارد ISO 12100 پیروی میکند: ابتدا خطر را از طریق طراحی حذف یا کاهش دهید (جابجایی نقطه آسیب‌زا، کاهش سرعت حرکت)، سپس وسایل حفاظتی یا محافظتی را اضافه کنید و فقط برای مواردی که طراحی و حفاظت نمی‌تواند آنها را حذف کند، به اطلاعات مربوط به استفاده، برچسب‌های هشدار دهنده و آموزش تکیه کنید. مستندسازی این فرآیند، نه فقط نتیجه‌گیری، چیزی است که یک ممیز یا مهندس ایمنی مشتری درخواست مشاهده آن را خواهد داشت.
فضای حفاظتشده: روش‌های حفاظت و نحوه انتخاب آنها
استاندارد ISO 10218-2:2025 از «فضای حفاظتشده» به عنوان یک اصطلاح تعریف‌شده استفاده میکند: حجمی که توسط حفاظ محیطی نصب‌شده در اطراف یک سلول محصور شده است، که عمداً از «حداکثر فضای» خود ربات (هر جایی که قطعات متحرک آن می‌توانند به صورت فیزیکی به آن دسترسی داشته باشند) و «فضای محدود» (بخشی از آن دسترسی که یک دستگاه محدودکننده پیکربندی میکند تا اجازه دهد) متمایز نگه داشته میشود. یک سلول می‌تواند، و معمولاً باید، یک فضای حفاظتشده کوچکتر از حداکثر دسترسی ربات داشته باشد، که از طریق ترکیبی از حفاظ فیزیکی و دستگاههای محدودکننده نرم‌افزاری یا سخت‌افزاری به جای حصارکشی کامل پوشش کاری ربات، حاصل میشود.
اینکه کدام روش محافظت برای یک وظیفه خاص مناسب است، بستگی به این دارد که فرد چند بار نیاز به عبور از مرز دارد و طرح‌بندی چقدر فضای خالی را مجاز می‌داند. جدول زیر گزینه‌هایی را که ISO 10218-2:2025 به رسمیت می‌شناسد، خلاصه میکند و با سطح عملکردی که اکثر یکپارچه‌سازان برای هر کدام طراحی می‌کنند، مطابقت میدهد. سطوح عملکرد نشان داده شده از ISO 13849-1 پیروی می‌کنند و منعکس کننده قراردادهای معمول صنعت هستند، نه مقداری که در متن ISO 10218-2:2025 ثابت شده باشد. هدف واقعی توسط ارزیابی ریسک هر سلول تعیین میشود.
| روش حفاظت | نحوه عملکرد برنامه IB | سطح عملکرد معمول (کنوانسیون ISO 13849-1) | مورد استفاده معمولی |
|---|---|---|---|
| حفاظ فیزیکی ثابت (حصار، پنل) | مانع دائمی؛ بدون ابزار دسترسی ممنوع | ناموجود (قطعه متحرکی وجود ندارد که خراب شود) | سلول‌هایی با دسترسی نادر، حرکت پرانرژی |
| دربهای نگهبانی قفل‌دار | سوئیچ در هنگام باز شدن، ربات را متوقف یا بی‌انرژی میکند | PL d – PL e | سلول‌هایی که نیاز به دسترسی دوره‌ای برای تعویض ابزار و رفع گرفتگی دارند |
| دستگاههای حسگر حضور (پرده‌های نوری، اسکنرهای لیزری) | نفوذ به فضای محافظت‌شده را بدون مانع فیزیکی تشخیص میدهد | PL d – PL e | نقاط دسترسی با فرکانس بالا، ایستگاه‌های بارگیری/تخلیه بار |
| محور نرم با درجه ایمنی و محدود کننده فضا | محدودیت‌های اعمال‌شده توسط نرم‌افزار بر حرکت ربات، که توسط یک کنترل‌کننده‌ی دارای رتبه‌بندی ایمنی نظارت میشود | PL d – PL e | کوچک کردن فضای محافظت‌شده‌ی ربات، پایین‌تر از دسترسی مکانیکی کامل آن |
| زیراندازهای ایمنی و کفپوش‌های حساس به فشار | حضور را با بار روی زمین تشخیص میدهد و باعث توقف میشود | پی ال سی – پی ال دی | تشخیص تکمیلی در سلول‌های با شکل نامنظم |
طبق مشاهدات صنعتی، یکپارچه‌سازان به طور فزاینده‌ای دو یا چند مورد از این روش‌ها را در یک سلول واحد ترکیب می‌کنند تا اینکه فقط به یکی از آنها متکی باشند، به عنوان مثال، جفت کردن یک درب قفل‌دار برای دسترسی برنامه‌ریزی‌شده با یک اسکنر لیزری که ایستگاه بار با ترافیک بالاتر را در همان محیط پوشش میدهد. طرح‌های بهتر، سخت‌افزار حفاظتی را تا سطح عملکردی که ارزیابی ریسک سطح سلول واقعاً به آن نیاز دارد، مشخص می‌کنند، نه اینکه صرف نظر از مشخصات وظیفه، به طور پیش‌فرض به یک بسته حفاظتی در هر پروژه اکتفا کنند.
تأیید و اعتبارسنجی: اثبات اینکه سلول مطابق با ارزیابی ریسک عمل میکند
ارزیابی ریسک روی کاغذ، آن چیزی نیست که استاندارد ISO 10218-2:2025 به عنوان انطباق با استانداردها در نظر می‌گیرد. این استاندارد از یکپارچهساز می‌خواهد که تأیید و اعتبارسنجی کند که سلول نهایی، همانطور که در ارزیابی ریسک فرض شده است، عمل میکند، که در عمل به معنای آزمایش عملکردی هر عملکرد ایمنی قبل از تحویل سلول به تولید است.
این تأیید معمولاً موارد زیر را پوشش میدهد: تأیید اینکه هر دستگاه حفاظتی پاسخ صحیح را فعال میکند (دسته توقف، دسته ۱ یا دسته ۰ بسته به ریسک)، اندازه‌گیری فاصله توقف واقعی و زمان توقف در برابر محاسبه فاصله ایمنی که برای قرار دادن محافظ در وهله اول استفاده شده است، آزمایش قفل‌های داخلی تحت شرایط خطا به جای فقط عملکرد عادی، و تأیید اینکه محدودیت‌های نرم دارای رتبه ایمنی در واقع حرکت ربات را تحت یک خطای کنترل‌کننده شبیه‌سازی شده محدود می‌کنند. طبق گفته ISO، این مرحله تأیید و اعتبارسنجی چیزی است که حلقه بین ارزیابی ریسک مستند شده و سلول ساخته شده را می‌بندد، و همچنین مدرکی است که یک نهاد مطلع یا مهندس ایمنی خود مشتری قبل از پذیرش یک سلول برای تولید، بررسی آن را درخواست خواهد کرد.
خروجی این فرآیند معمولاً بخشی از پرونده فنی خود سلول میشود، که متمایز از اعلامیه ثبت اختراع خود ربات است. در بیشتر حوزه‌های قضایی، سلول نهایی برای اهداف انطباق به عنوان یک دستگاه جداگانه در نظر گرفته میشود، به همین دلیل است که بسته مستندات یک مجتمع‌ساز، نه فقط گواهینامه CE سازنده ربات، چیزی است که تیم EHS مشتری در هنگام تحویل درخواست میکند. راهنمای همراه ما در مورد اصول اولیه ISO 10218 و علامت CE زنجیره مستندسازی را با جزئیات بیشتری بررسی میکند؛ این بخش عمداً به مرحله تأیید که خود ISO 10218-2:2025 الزامی می‌داند، محدود شده است.
سازنده یکپارچه در مقابل سازنده ربات: جایی که ISO 10218-2:2025 مرز را مشخص میکند
تقسیم مسئولیت بین ISO 10218-1 و ISO 10218-2 به تفصیل در راهنمای ما در مورد ... پوشش داده شده است. ویرایش ۲۰۲۵ استاندارد ایزو ۱۰۲۱۸بنابراین در اینجا تکرار نمی‌شود. نکته کاربردی مختص این مقاله: بیانیه ISO 10218-1:2025 یک سازنده ربات، توصیف میکند که ربات قادر به انجام چه کارهایی به صورت ایمن به تنهایی است. این بیانیه چیزی در مورد ایمن بودن یک سلول خاص ساخته شده پیرامون آن ربات نمی‌گوید، زیرا این تعیین تحت ISO 10218-2:2025، سلول به سلول، توسط هر کسی که ادغام را انجام میدهد، چه یک یکپارچهساز اختصاصی سیستم‌ها، چه سازنده ربات که در نقش یکپارچهساز عمل میکند، یا تیم مهندسی خود کاربر نهایی، انجام میشود.
برای آشنایی عمیق‌تر با روش‌شناسی ارزیابی ریسک مبتنی بر تکنیک مشارکتی که زیربنای ارزیابی مبتنی بر وظیفه یک سلول مشارکتی است، از جمله نحوه ارزیابی سناریوهای تماس و محدودیت‌های نیرو، به راهنمای ما مراجعه کنید. راهنمای ارزیابی ریسک ISO/TS 15066.
سلول‌های چند رباتی و پیچیده: جایی که ارزیابی سخت‌تر میشود
سلول‌هایی که یک ربات واحد درون یک محافظ ثابت کار میکند، ساده‌ترین موردی هستند که ISO 10218-2:2025 به آن می‌پردازد. سلول‌هایی که دو یا چند ربات در یک فضای کاری مشترک کار می‌کنند، رباتی که در کنار یک موقعیت‌یاب کار میکند که خود قطعه کار را به داخل و خارج از مسیر ربات حرکت میدهد، یا رباتی که با یک AGV یا AMR در ورود و خروج به سلول هماهنگ است، خطرات تعاملی را ایجاد می‌کنند که ارزیابی ریسک تک ربات آن را در نظر نمی‌گیرد.
در عمل، مهندسان میدانی EVST گزارش می‌دهند که سلول‌های فضای کاری همپوشانی‌دار، که در آن دو بازوی ربات یا یک ربات و یک موقعیت‌یاب می‌توانند حجم فیزیکی یکسانی را در نقاط مختلف چرخه اشغال کنند، نیاز به ارزیابی مبتنی بر وظیفه دارند تا به طور صریح رابطه زمانی بین دو منبع حرکت، نه فقط محدوده دسترسی فردی آنها را مدل‌سازی کنند. یک طرح حفاظتی که برای هر ربات به طور مستقل اعتبارسنجی شده است، اگر دو پروفایل حرکت هرگز با هم ارزیابی نشوند، همچنان می‌تواند خطر برخورد یا گیر کردن را بدون بررسی باقی بگذارد. این یکی از حوزه‌هایی است که دامنه سطح سیستم ISO 10218-2:2025، برخلاف دامنه سطح ربات ISO 10218-1، عملی‌ترین کار را انجام میدهد.
این برای خریداران و یکپارچه‌سازان که در سال ۲۰۲۶ یک سلول را مشخص می‌کنند، چه معنایی دارد؟
برای شرکتی که امسال یک سلول رباتیک جدید را مشخص میکند، انطباق با استاندارد ISO 10218-2:2025 در درجه اول یک دستاورد یکپارچه‌سازی است، نه یک مورد در فهرست مشخصات ربات. یک ربات با اعلامیه ISO 10218-1:2025 همچنان نیاز به ارزیابی کامل ریسک در سطح سلول، طراحی حفاظتی مطابق با مشخصات وظیفه و تأیید مستند دارد تا بتوان سلول را مطابق با استاندارد در نظر گرفت. خرید یک ربات مطابق با استاندارد و خرید یک سلول مطابق با استاندارد، دو خرید متفاوت هستند.
برای خریدارانی که تأمین‌کنندگان را مقایسه می‌کنند، ویژگی‌هایی که در ادغام اهمیت دارند، گواهینامه‌های موجود در پرونده فنی یک سلول، پوشش بار مفید در وظایفی که یک سلول ممکن است انجام دهد و عمق پشتیبانی مهندسی در محل است. به عنوان مثال، EVST خط تولید ربات مشارکتی خود را مطابق با گواهینامه IATF16949 در سطح خودرو اداره میکند و دارای نشان‌های شخص ثالث CE، SGS و TUV است. پلتفرم ربات آن طیف کاملی از بار مفید را از بازوهای مشارکتی گرفته تا واحدهای صنعتی سنگین‌تر در بر می‌گیرد، بنابراین طراحی حفاظتی یک سلول نیازی به تغییر خانواده محصولات با تغییر الزامات بار مفید و دسترسی ندارد. و شبکه مهندسی میدانی آن، با تکیه بر بیش از ۱۰۰۰۰۰ مهندس با پوشش در بیش از ۱۰۰ کشور، می‌تواند ارزیابی ریسک در محل، تأیید حفاظت و راه‌اندازی را انجام دهد، به جای اینکه این کار را پس از ارسال ربات به تیم مشتری واگذار کند. برای شرکت‌هایی که یک سلول جدید را مشخص می‌کنند، بسته‌های ایمنی سلول ربات EVST سخت‌افزار حفاظتی، مستندات ارزیابی ریسک و اعتبارسنجی در محل را به جای سه خرید جداگانه، در یک بسته ارائه دهید.
پرسش و پاسخهای متداول
استاندارد ISO 10218-2:2025 چیست؟
استاندارد ISO 10218-2:2025 بخشی از استاندارد ایمنی ربات ISO 10218 اصلاح‌شده است که طراحی، یکپارچه‌سازی و حفاظت از یک سیستم یا سلول ربات را کنترل میکند، برخلاف استاندارد ISO 10218-1:2025 که طراحی و ساخت خود ربات را کنترل میکند. این استاندارد برای هر کسی که ربات را در یک برنامه کاربردی ادغام میکند، اعمال میشود: یک یکپارچهساز سیستم، سازنده ربات که در آن نقش عمل میکند، یا یک تیم مهندسی کاربر نهایی.
«فضای حفاظتشده» طبق استاندارد ISO 10218-2:2025 چیست؟
فضای حفاظتشده، حجمی است که توسط حفاظ پیرامونی یک سلول، چه حصار ثابت، دربهای قفلشده، دستگاههای حسگر حضور یا محدودکننده‌های نرم دارای رتبه‌بندی ایمنی، محصور شده است. این فضا عمداً از «حداکثر فضای» ربات (برد فیزیکی کامل آن) و «فضای محدود» (بخشی از آن دسترسی که یک دستگاه محدودکننده برای آن پیکربندی شده است) متمایز است و معمولاً کوچکتر از حداکثر دسترسی ربات طراحی میشود.
چه کسی مسئول اعتبارسنجی یک سلول ربات تحت استاندارد ISO 10218-2:2025 است؟
یکپارچهساز سیستم، یا کاربر نهایی که به عنوان یکپارچهساز خود عمل میکند، مسئول ارزیابی ریسک در سطح سلول، طراحی حفاظتی و تأیید و اعتبارسنجی سیستم نهایی است. بیانیه ISO 10218-1:2025 سازنده ربات، طراحی ایمنی ذاتی خود ربات را پوشش میدهد، اما هیچ سلول خاصی را که پیرامون آن ربات ساخته شده است، به عنوان سازگار تأیید نمیکند.
آیا استاندارد ISO 10218-2:2025 برای سلول‌های کاملاً محصور و غیرمشارکتی نیز اعمال میشود؟
بله. استاندارد ISO 10218-2:2025 در مورد ادغام یک یا چند ربات صنعتی در یک سیستم یا سلول، صرف نظر از اینکه کاربرد آن مشارکتی باشد یا خیر، اعمال میشود. یک سلول کاملاً محصور شده بدون حضور برنامه‌ریزی شده انسان در فضای عملیاتی ربات، همچنان در محدوده این استاندارد قرار دارد؛ آنچه تغییر میکند، روش حفاظتی مورد استفاده برای تعریف فضای حفاظت شده است، نه اینکه آیا الزامات ارزیابی ریسک و اعتبارسنجی اعمال میشود یا خیر.
تفاوت بین ISO 10218 بخش 1 و بخش 2 چیست؟
استاندارد ISO 10218-1:2025 دامنه فعالیت سازنده ربات را پوشش میدهد: طراحی، ساخت و عملکردهای ایمنی ذاتی خود ربات. استاندارد ISO 10218-2:2025 دامنه فعالیت یکپارچهساز سیستم را پوشش میدهد: ارزیابی ریسک، طراحی حفاظتی و تأیید و اعتبارسنجی سلول یا کاربرد نهایی ربات. یک سلول سازگار، هم به یک ربات سازگار طبق بخش ۱ و هم به یک یکپارچه‌سازی سازگار طبق بخش ۲ نیاز دارد.
کجا بروید بعدی
برای اطلاع از تغییرات اعمال شده در ویرایش گسترده‌تر ۲۰۲۵ و ادغام ISO/TS 15066 در مجموعه ISO 10218، به مستندات ما مراجعه کنید. راهنمای به‌روزرسانی ISO 10218:2025برای فرآیند و زنجیره مستندسازی CE که در کنار انطباق با استاندارد ISO 10218-2:2025 قرار دارد، به ما مراجعه کنید. راهنمای استانداردهای ایمنی ربات‌های صنعتی و علامت CEبرای روش‌شناسی ارزیابی ریسک با تکنیک مشارکتی که در بخش ارزیابی مبتنی بر وظیفه این راهنما به آن اشاره شده است، به راهنمای ما مراجعه کنید. راهنمای ارزیابی ریسک ISO/TS 15066برای بررسی حفاظت سلولی، بسته‌های ایمنی سلول ربات EVST و فرآیند استعلام قیمت در evsrobot.com شرح داده شده است.
درباره نویسنده: تیم مهندسی EVST در مورد رباتیک صنعتی و استانداردهای تولید هوشمند برای مهندسان و رهبران عملیات که پروژه‌های اتوماسیون را مشخص می‌کنند، می‌نویسد. EVST (EVS TECH CO., LTD) که در سال ۲۰۱۸ در چنگدو تأسیس شد، بیش از ۶۰۰ پروژه اتوماسیون را انجام داده و به بیش از ۱۰۰ کشور ارسال کرده است و دارای گواهینامه IATF16949 در سطح خودرو و گواهینامه‌های شخص ثالث CE / SGS / TUV برای خانواده‌های ربات مشارکتی، ربات صنعتی QJAR، SCARA و محصولات دلتا است.
آخرین به روز رسانی: July 15، 2026